จดทะเบียนสมรสที่ต่างประเทศแล้วอยากให้มีผลในไทยต้องทำอย่างไร?
แนวทางหลักคือนำทะเบียนหรือใบสำคัญการสมรสของประเทศนั้นไปผ่านการรับรองตามระเบียบของประเทศต้นทาง แปลเป็นไทย แล้วดำเนินการรับรองผ่านช่องทางสถานเอกอัครราชทูตหรือสถานกงสุลไทย และ/หรือกรมการกงสุล ก่อนนำไปบันทึกกับสำนักทะเบียนในไทย ลำดับนี้สำคัญ เพราะเอกสารที่ยังไม่ผ่านการรับรองต้นทางมักถูกปฏิเสธในขั้นบันทึกทะเบียน ระยะเวลาเป็นช่วงหลายวันทำการต่อขั้นตอนขึ้นกับคิวของแต่ละหน่วยงาน
ประเทศที่เป็นภาคี Apostille กับที่ไม่เป็นภาคี ขั้นตอนต่างกันแค่ไหน?
ประเทศภาคีอนุสัญญา Apostille ของ HCCH ใช้ใบ Apostille ใบเดียวแทนการรับรองหลายชั้นสำหรับใช้ระหว่างประเทศภาคี แต่ประเทศไทยยังไม่ใช้ระบบนี้เต็มรูปแบบ ดังนั้นเอกสารที่ถือ Apostille มาใช้ในไทยมักยังต้องแปลไทยและผ่านการรับรองตามช่องทางที่หน่วยงานไทยกำหนด ควรตรวจข้อกำหนดล่าสุดกับหน่วยงานปลายทางก่อนเริ่ม เพื่อไม่ให้เดินขั้นตอนเกินความจำเป็น
ทะเบียนสมรสต่างประเทศใช้ประกอบการขอสัญชาติหรือถิ่นที่อยู่ได้เลยหรือไม่?
ใช้เป็นหลักฐานความสัมพันธ์ได้ แต่หน่วยงานผู้พิจารณามักขอเอกสารชุดสมบูรณ์ ทั้งฉบับแปลที่รับรองถูกต้อง หลักฐานการอยู่ร่วมกัน และเอกสารสถานะทางการเงิน อีกทั้งบางประเทศกำหนดว่าเอกสารต้องออกใหม่ภายในกรอบเวลาก่อนวันยื่น จึงควรตรวจรายการเอกสารของหน่วยงานนั้นก่อนสั่งแปล เพื่อเลี่ยงการรับรองเอกสารที่หมดอายุใช้งานตอนยื่นจริง
ถ้าเอกสารสมรสออกเป็นภาษาที่ไม่ใช่อังกฤษ ต้องแปลสองทอดหรือไม่?
โดยหลักแปลจากภาษาต้นฉบับเป็นไทยโดยตรงจะน่าเชื่อถือกว่าการแปลผ่านภาษาที่สาม เพราะลดโอกาสคลาดเคลื่อนของชื่อเฉพาะและถ้อยคำทางกฎหมาย หากหน่วยงานปลายทางระบุให้ใช้ฉบับอังกฤษเป็นสื่อกลาง จะจัดทำทั้งฉบับอังกฤษและไทยควบคู่และรับรองแยกฉบับ ควรแจ้งภาษาของเอกสารต้นฉบับตั้งแต่ขอคำแนะนำ เพื่อวางลำดับรับรองให้ถูกตั้งแต่ครั้งแรก
คนไทยที่จะจดทะเบียนสมรสในต่างประเทศต้องขอหนังสือรับรองสถานภาพจากที่ใด?
ขอได้ที่สำนักงานเขตหรือที่ว่าการอำเภอที่มีชื่อในทะเบียนบ้าน โดยหนังสือรับรองความเป็นโสดหรือหนังสือรับรองสถานภาพการสมรสจะระบุสถานะล่าสุดตามฐานข้อมูลทะเบียนราษฎร จากนั้นต้องแปลเป็นภาษาปลายทาง รับรองคำแปล ผ่านนิติกรณ์กรมการกงสุล และรับรองที่สถานทูตของประเทศที่จะจดทะเบียน หน่วยงานปลายทางส่วนใหญ่กำหนดอายุเอกสารไม่เกิน 3–6 เดือน
จดทะเบียนสมรสที่ต่างประเทศแล้วต้องแจ้งกลับประเทศไทยหรือไม่?
ควรดำเนินการบันทึกฐานะแห่งครอบครัวที่สำนักงานเขตหรืออำเภอ เพื่อให้สถานะสมรสปรากฏในทะเบียนราษฎรไทย มิฉะนั้นระบบไทยจะยังแสดงสถานะเดิม ซึ่งกระทบต่อการเปลี่ยนนามสกุล การทำหนังสือเดินทางเล่มใหม่ สิทธิในทรัพย์สิน และการยื่นเอกสารครอบครัวในอนาคต เอกสารที่ใช้คือทะเบียนสมรสต่างประเทศที่ผ่านการรับรองและแปลเป็นภาษาไทยครบขั้นตอน
คู่สมรสชาวต่างชาติต้องเตรียมเอกสารอะไรเมื่อจดทะเบียนนอกประเทศไทย?
โดยทั่วไปคือหนังสือเดินทาง หลักฐานสถานภาพโสดหรือหลักฐานการสิ้นสุดการสมรสเดิม และหลักฐานที่อยู่ตามที่ประเทศผู้จดทะเบียนกำหนด เอกสารที่ออกจากประเทศที่สามมักต้องผ่านการรับรองของประเทศต้นทางก่อน ควรตรวจข้อกำหนดของสำนักทะเบียนปลายทางล่วงหน้า เพราะบางแห่งกำหนดระยะเวลาพำนักหรือการประกาศล่วงหน้าก่อนวันจดทะเบียน
ถ้าเคยหย่ามาก่อนต้องใช้เอกสารเพิ่มอะไรบ้าง?
ต้องมีหลักฐานการสิ้นสุดการสมรสเดิม ได้แก่ ทะเบียนหย่าและใบสำคัญการหย่า หรือคำพิพากษาของศาลกรณีหย่าโดยคำพิพากษา พร้อมคำแปลที่ผ่านการรับรองครบขั้นตอนเช่นเดียวกับเอกสารหลัก บางประเทศกำหนดระยะเวลารอหลังการหย่าก่อนจดทะเบียนใหม่ จึงควรตรวจเงื่อนไขนี้ตั้งแต่แรก เพราะเป็นเงื่อนไขที่แก้ไม่ได้ด้วยเอกสารเพิ่มเติม